استارتاپ آمریکایی «نیوروفوس» که از دل پژوهشهای متامواد و پروژه مشهور «شنل نامرئی» در دانشگاه دوک بیرون آمده، ۱۱۰ میلیون دلار سرمایهگذاری سری A جذب کرده است. هدف این شرکت، ساخت تراشههای نوری بسیار کوچک برای اجرای (inference) مدلهای هوش مصنوعی با سرعت بالا و مصرف انرژی کمتر نسبت به پردازندههای امروزی است.
تراشه نوری بهجای GPU سنتی
نیوروفوس یک «مدولاتور متاسرفیس» توسعه داده که میتواند نقش یک هسته تانسوری برای انجام ضرب ماتریس-بردار را بازی کند؛ محاسباتی که در قلب بسیاری از کارهای هوش مصنوعی، بهویژه مرحله inference، قرار دارد. این شرکت با قرار دادن هزاران واحد از این مدولاتورها روی یک تراشه، یک «واحد پردازش نوری» میسازد که به ادعای خودش هم از نظر سرعت و هم بهرهوری انرژی، از GPUهای سیلیکونی رایج در مراکز داده هوش مصنوعی برتری دارد.
این دور سرمایهگذاری توسط صندوق Gates Frontier (وابسته به بیل گیتس) رهبری شده و بازیگران دیگری مانند بازوی سرمایهگذاری مایکروسافت (M12)، Aramco Ventures، Bosch Ventures و چند سرمایهگذار دیگر نیز در آن مشارکت داشتهاند. سرمایه تازه برای توسعه سیستمهای محاسباتی فوتونیک یکپارچه، ماژولهای آماده مرکز داده، نرمافزار و سختافزار مخصوص توسعهدهندگان و همچنین گسترش دفاتر این شرکت در آستین و سانفرانسیسکو استفاده خواهد شد.
چرا پردازش نوری برای صنعت هوش مصنوعی مهم است؟
فوتونیک از مدتها پیش به عنوان راهی برای عبور از محدودیتهای سیلیکون مطرح بوده است، زیرا نور نسبت به الکترون گرمای کمتری تولید میکند، سریعتر حرکت میکند و نسبت به تغییرات دما و میدانهای الکترومغناطیسی حساسیت کمتری دارد. چالش اصلی، اندازه بزرگ قطعات نوری، دشواری تولید انبوه و نیاز به مبدلهای آنالوگ-دیجیتال پرمصرف بوده است. نیوروفوس میگوید متاسرفیس جدید آنها حدوداً چندین مرتبه کوچکتر از ترانزیستورهای نوری مرسوم است و همین موضوع اجازه میدهد هزاران واحد روی یک تراشه جا شوند و در نتیجه، عملیات بسیار بیشتری بهطور همزمان انجام شود.
با توجه به رشد نمایی ابعاد مدلهای هوش مصنوعی و هزینه بالای اجرای آنها، هر گونه پیشرفت در کاهش مصرف انرژی و افزایش کارایی inference میتواند برای شرکتهای ابری، استارتاپها و حتی کسبوکارهای کوچک اهمیت داشته باشد. برای کاربرانی که در ایران از سرویسهای مختلف هوش مصنوعی استفاده میکنند، دسترسی به مدلهای سریعتر و ارزانتر – چه از طریق APIها و چه با خرید اکانت های هوشمصنوعی – در نهایت به معنای تجربه بهتر و هزینه کمتر خواهد بود.
با وجود این، نیوروفوس هنوز چند سال تا تجاریسازی فاصله دارد و طبق برنامهریزی خود، انتظار دارد اولین تراشههایش را حدود میانه سال ۲۰۲۸ وارد بازار کند. این شرکت باید در بازاری رقابت کند که امروز تحت سلطه انویدیا است و دیگر بازیگران فوتونیک نیز تلاش میکنند جایگاه خود را پیدا کنند. موفقیت این رویکرد بستگی زیادی به عملکرد واقعی تراشهها، امکان تولید انبوه در فبهای استاندارد سیلیکونی و پذیرش از سوی غولهای ابری خواهد داشت.
منبع خبر: TechCrunch
