گزارشی تازه نشان میدهد شور و هیجان پیرامون بازار استارتاپی اروپا با واقعیت عدد و رقمهای سرمایهگذاری خطرپذیر در این قاره همخوانی کامل ندارد. در حالی که فضا در رویدادهایی مانند کنفرانس Slush در هلسینکی بسیار پرانرژی است، دادههای پلتفرم تحلیلی PitchBook تصویر محتاطانهتری از وضعیت سرمایه در استارتاپهای اروپایی ترسیم میکند.
سرمایهگذاریها ثابت مانده، اما بهبود کامل نشده است
به نوشته تککرانچ، حجم سرمایه تزریقشده به استارتاپهای اروپایی در سال ۲۰۲۵ تا پایان سهماهه سوم در مسیر تکرار ارقام دو سال گذشته است و هنوز از سقفهای قبلی عبور نکرده است. این نشان میدهد که بازار قاره اروپا، برخلاف ایالات متحده، به طور کامل از «ریست» جهانی سرمایهگذاری خطرپذیر در سالهای ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳ خارج نشده است.
البته کارشناسان میگویند مشکل اصلی اروپا در حال حاضر خود تعداد معاملات نیست، بلکه جذب سرمایه برای صندوقهای VC است. جمعآوری سرمایه از سوی صندوقهای اروپایی تا پایان سهماهه سوم ۲۰۲۵ در پایینترین سطح یک دهه اخیر قرار دارد و بخشی از بازار بیشتر توسط مدیران نوظهور بهجای صندوقهای باسابقه پر شده است. این موضوع میتواند در میانمدت توان تأمین مالی استارتاپها را محدود کند.
نشانههای مثبت: هوش مصنوعی، حضور آمریکاییها و خروجهای بزرگ
در کنار این تصویر محتاطانه، چند روند امیدوارکننده هم دیده میشود. حضور دوباره سرمایهگذاران آمریکایی در معاملات استارتاپهای اروپایی پس از افت سال ۲۰۲۳ رو به افزایش است. یکی از دلایل، جذابیت ارزشگذاریهای پایینتر در اروپا، بهویژه در حوزه هوش مصنوعی، نسبت به بازار داغ آمریکا عنوان میشود؛ جایی که ورود به راندهای بزرگ برای سرمایهگذاران جدید بسیار سخت شده است.
نمونههایی مانند جذب سرمایه چندصد میلیون دلاری استارتاپ سوئدی Lovable در حوزه «vibe-coding» با مشارکت گسترده صندوقهای آمریکایی، و همچنین راند میلیاردی آزمایشگاه تحقیقاتی هوش مصنوعی فرانسوی Mistral، نشان میدهد که استارتاپهای پیشرو اروپایی توانستهاند توجه سرمایه جهانی را جلب کنند. عرضه اولیه سهام فینتک سوئدی Klarna نیز بهعنوان یک خروج بزرگ، هم بازگشت سرمایه به برخی سرمایهگذاران اروپایی را تسهیل کرده و هم اعتماد آنها به امکان خروج موفق در این قاره را افزایش داده است.
تغییر ذهنیت مؤسسان اروپایی و اهمیت آن برای منطقه
برخی بازیگران بزرگ سرمایهگذاری در اروپا میگویند این موفقیتها باعث تغییر ذهنیت نسل جدید کارآفرینان شده است؛ به این معنا که بسیاری از مؤسسان دیگر تنها به «بردن بازار اروپا یا یک کشور» فکر نمیکنند و از ابتدا با هدف جهانیبودن شرکت خود را میسازند. این تغییر رویکرد، در بلندمدت میتواند به خلق استارتاپهای بزرگتر و جذابتر برای سرمایهگذاران بینالمللی منجر شود؛ روندی که برای اکوسیستمهای نوپاتر، ازجمله ایران، نیز بهعنوان یک الگوی قابلتوجه قابل بررسی است.
در مجموع، هرچند اعداد فعلی حاکی از بازگشت کامل سرمایهگذاری خطرپذیر در اروپا نیست، رشد استارتاپهای هوش مصنوعی، افزایش مشارکت سرمایهگذاران آمریکایی و خروجهای موفقی مانند Klarna نشانههایی است که از احتمال چرخش تدریجی بازار به سمت دورهای امیدوارکنندهتر حکایت دارد.
منبع خبر: TechCrunch
