مایکروسافت در واکنش به افزایش خشم و مخالفت جوامع محلی با طرحهای گسترش مراکز داده هوش مصنوعی خود، از یک برنامه جدید با عنوان «زیرساخت هوش مصنوعی با محوریت جامعه» رونمایی کرده است. این شرکت میگوید هدف، همسو کردن توسعه زیرساختهای عظیم محاسباتی با منافع ساکنان محلی و کاهش فشار بر شبکههای برق و منابع آب است.
پنج تعهد مایکروسافت برای مراکز داده هوش مصنوعی
بر اساس گزارش ورج، این برنامه شامل پنج تعهد اصلی است؛ از جمله پرداخت بیشتر برای برق بهگونهای که مصرف سنگین مراکز داده باعث بالا رفتن قبوض برق سایر مشترکان نشود، کاهش مصرف آب، ایجاد شغل و آموزش نیروی کار محلی، و کمک بیشتر به پایه مالیاتی و سرمایهگذاری در جوامعی که این مراکز در آن مستقر میشوند. مایکروسافت همچنین وعده داده است درباره محل ساخت مراکز داده و میزان مصرف انرژی شفافتر عمل کند و از توافقهای پشت درهای بسته با شرکتهای برق که پیشتر با انتقاد روبهرو شده بود فاصله بگیرد.
در سالهای اخیر موجی از اعتراضات علیه پروژههای مراکز داده در ایالات متحده به راه افتاده که بخشی از آن به رشد سریع سرویسهای هوش مصنوعی و نیاز شدید آنها به انرژی بازمیگردد. طبق برآوردهای رسمی، تقاضای برق از سوی مراکز داده ممکن است طی چند سال آینده دو تا سه برابر شود و سهم قابل توجهی از مصرف برق کشور را به خود اختصاص دهد. افزایش محسوس قبوض برق خانوارها نیز این حساسیت را تشدید کرده و حتی بر نتایج برخی انتخابات محلی و تصمیمگیری شوراها درباره صدور مجوز پروژهها اثر گذاشته است.
فشار اجتماعی و رقابت غولهای فناوری
گزارشها نشان میدهد دهها پروژه مرکز داده در آمریکا بهدنبال فشار افکار عمومی لغو یا متوقف شدهاند. نمایندگان کنگره و سنای آمریکا نیز از مایکروسافت و دیگر غولهای فناوری خواستهاند درباره مصرف انرژی، توافق با شرکتهای برق و لابیگری محلی شفافسازی کنند. در همین حال، شرکتهای بزرگ دیگری که زیرساخت ابری و هوش مصنوعی دارند، مانند متا و آمازون نیز وعدههایی درباره جبران مصرف آب یا تأثیر اقتصادی مثبت مراکز داده خود مطرح کردهاند تا نگرانیها را کاهش دهند.
برای فعالان حوزه فناوری و هوش مصنوعی، این تحولات نشان میدهد که رشد مدلهای هوش مصنوعی و سرویسهای ابری فقط مسئله قدرت پردازش نیست و محدودیتهای انرژی، زیرساخت و پذیرش اجتماعی نیز به عوامل کلیدی تبدیل شدهاند. در چنین فضایی، کسبوکارها و کاربران ایرانی که به سرویسهای ابری و مدلهای پیشرفته هوش مصنوعی جهانی وابستهاند، بهطور غیرمستقیم تحت تأثیر هزینه و محدودیتهای جدید قرار میگیرند و دسترسی پایدار به ابزارها اهمیت بیشتری پیدا میکند؛ از این رو استفاده از سرویسهای واسط برای خرید اکانتهای هوشمصنوعی و مدیریت بهینه مصرف، میتواند برای بسیاری از کاربران و کسبوکارهای داخلی حیاتی باشد.
در نهایت روشن است که آینده زیرساخت هوش مصنوعی به توانایی شرکتهای بزرگ در متقاعد کردن جوامع محلی، مدیریت اثرات زیستمحیطی و پاسخگویی به فشارهای سیاسی و اجتماعی بستگی دارد؛ روندی که میتواند سرعت و شکل توسعه مدلها و خدمات جدید هوش مصنوعی در جهان را تعیین کند.
منبع خبر: The Verge
