واتساپ بخشی از سیاست بحثبرانگیز خود برای محدود کردن حضور چتباتهای هوش مصنوعی رقیب روی پلتفرم را عقب کشیده و اعلام کرده کاربران با شماره تلفن برزیل از این ممنوعیت مستثنا میشوند؛ حرکتی که پس از فشار رگولاتور رقابت این کشور انجام شده است.
چه سیاستی در واتساپ اجرا میشود؟
متا در ماههای اخیر سیاستی را برای واتساپ بیزینس API وضع کرده که بر اساس آن، ارائهدهندگان چتباتهای هوش مصنوعی عمومی – مثل سرویسهایی مشابه ChatGPT یا Grok – دیگر نمیتوانند به شکل گسترده از طریق این زیرساخت به کاربران سرویس بدهند. شرکت میگوید این نوع استفاده، فشاری بر زیرساختی وارد کرده که در اصل برای سناریوهای دیگری طراحی شده است.
طبق این سیاست، توسعهدهندگان و ارائهدهندگان چتبات موظف شدهاند در یک بازه ۹۰ روزه، پاسخدهی به کاربران در واتساپ را متوقف کرده و به آنها اطلاع دهند که باتشان دیگر روی این پیامرسان در دسترس نخواهد بود. با این حال، واتساپ تأکید کرده که استفاده تجاری از باتها برای پشتیبانی مشتریان همچنان مجاز است و تمرکز محدودیتها روی چتباتهای هوش مصنوعی عمومی است که میتوانند به پرسشهای متنوع کاربران پاسخ دهند.
چرا برزیل (و ایتالیا) استثنا شدهاند؟
رگولاتور رقابت برزیل (CADE) بررسی رسمی این سیاست را آغاز کرده تا مشخص شود آیا شرایط جدید، به شکل ناعادلانه به نفع «Meta AI» به عنوان چتبات داخلی متا تمام میشود و رقبا را از دسترسی به کاربران واتساپ محروم میکند یا نه. پس از این ورود رگولاتوری، واتساپ به ارائهدهندگان چتبات اطلاع داده که برای کاربران با پیششماره +55 در برزیل، فعلاً نیازی به قطع سرویس یا ارسال پیام هشدار وجود ندارد.
پیش از این نیز در دسامبر، رگولاتور رقابت ایتالیا نسبت به همین سیاست ابراز نگرانی کرده بود و متا کاربران ایتالیایی را هم از این ممنوعیت مستثنا کرد. همزمان، نهادهای رقابتی اتحادیه اروپا نیز تحقیق ضدانحصار جداگانهای را درباره این قوانین آغاز کردهاند. نتیجه این پروندهها میتواند بر نحوه تنظیم رقابت بین پلتفرمهای پیامرسان و ارائهدهندگان مستقل هوش مصنوعی در سراسر جهان اثرگذار باشد.
اهمیت این تصمیم برای صنعت هوش مصنوعی و کاربران
واتساپ یکی از بزرگترین کانالهای دسترسی کاربران به سرویسهای گفتوگوی هوش مصنوعی است و هر محدودیتی در این فضا میتواند روی استارتاپها و شرکتهای فعال در حوزه چتبات تأثیر مستقیم بگذارد. منتقدان میگویند اگر پلتفرمهای بزرگ بتوانند به بهانه فشار فنی، رقبا را حذف کنند و تنها سرویسهای هوش مصنوعی خودشان را نگه دارند، رقابت و نوآوری در این بازار ضربه میخورد. از سوی دیگر، خود متا تأکید دارد که مسیر اصلی عرضه چتباتها، اپاستورها، وبسایتها و همکاریهای صنعتی است نه صرفاً زیرساخت واتساپ.
برای کاربران ایرانی که از چتباتها و ابزارهای مختلف هوش مصنوعی استفاده میکنند، تحولات اینچنینی نشان میدهد اتکا به یک کانال واحد (مثلاً فقط پیامرسانها) میتواند پرریسک باشد. در عمل، استفاده مستقیم از پلتفرمهای هوش مصنوعی با اکانت اختصاصی – مثلاً از طریق خرید اکانت های هوشمصنوعی – راه امنتری برای دسترسی پایدار و بدون وابستگی به تصمیم پلتفرمهای واسط است.
این پروندهها همچنین میتواند روی نحوه قانونگذاری هوش مصنوعی در سایر کشورها نیز اثر بگذارد؛ بهویژه جایی که پیامرسانها نقش مهمی در دسترسی مردم به خدمات دیجیتال دارند و مرز میان «زیرساخت ارتباطی» و «درگاه توزیع سرویسهای هوش مصنوعی» هر روز مبهمتر میشود.
منبع خبر: TechCrunch
